Tijdens een zonnig moment liep ik weer eens een rondje door het lokale parkje. Het was er een week niet van gekomen en het stormachtige, gure maartse weer had daar zeker aan bijgedragen :). Daarom was ik erg verbaasd hoeveel groener het in die zeven dagen was geworden. Ondanks de kou en -waarschijnlijk- dankzij de regen hadden de blaadjes van met name de struiken een sprint getrokken. Een meidoorn toonde zijn groene pracht in volle omvang. Het was zo'n lichte groene kleur die je alleen in de lente ziet. Ik werd er meteen vrolijk van.
 |
| Meidoorn in frisse lentetooi |
Waar ik mij in mijn vorige blog verbaasde over de 'voelende' ranken van erwten en peulen, riep de snelle groei van het gebladerte weer een nieuwe vraag bij mij op. Hoe doet zo'n plant dat, al die bladeren in zo'n korte tijd? Dat heeft met een heleboel factoren te maken.
De vorm en de soort (dik, leerachtig, dun) van het blad zijn genetisch vastgelegd in de struik. Ook de groeisnelheid en maximale grootte van een blad zijn in het DNA van de plant verankerd. Dan zijn er omgevingsfactoren die een rol spelen. Voldoende licht beïnvloedt de fotosynthese, en dat stimuleert de groei. Water is belangrijk voor de celspanning, die zorgt dat de bladeren uitzetten. Hoge luchtvochtigheid bevordert de bladgroei en droogte remt deze. Voedingsstoffen zoals stikstof en CO2 uit de lucht zijn noodzakelijk voor de opbouw van bladweefsel. En de juiste temperatuur beïnvloedt de snelheid van de stofwisseling en celdeling. En zo komen we bij de hormonale processen in de plant.
 |
| Ontluikende hazelaarbladeren Bladontplooiing is een interactie tussen genetische aanleg, omgevingsfactoren en hormonale processen |
Bladgroei begint met het delen van van cellen, gevolgd door een periode van celstrekking. De celwand wordt daarvoor flexibeler en de cel wordt groter. Dit wordt allemaal aangestuurd door plantenhormonen, zoals auxine en gibberelline. Auxine reguleert niet alleen de celstrekking, maar ook de wortelvorming en zorgt ervoor dat de plant naar het licht groeit (fototropisme) en de wortels juist naar beneden (geotropisme). Auxine is het spul dat je koopt als je een potje stekpoeder in je winkelmandje legt. Gibberelline speelt een cruciale rol bij kieming, stengelverlenging, bloei en vruchtzetting. In de landbouw wordt het gebruikt om kiemrust te breken, de opbrengst te verhogen en vruchtgroei te stimuleren.
De gedeelde en gestrekte cellen nemen water op, waardoor de druk stijgt en het blad in omvang toeneemt. Dat was dus de actieve bijdrage van de buien in de afgelopen week :).
Niet alleen bladeren hadden zich razendsnel ontwikkeld; de sleedoorn zat ineens vol met bloemen. Ik weet nu dus dat het hormoon gibberelline daar een grote rol in heeft gespeeld...
 |
| Als die mooie bloemetjes.... Daar zit het hormoon gibberelline achter! |
Weer een reden om niet al te achteloos langs de mooie natuur te racen. Ik verbaasde me over alle hondenuitlaters in het park, die al wandelend op hun telefoon staarden. Bekijk al die pracht en verwonder je over elk uitgekomen blaadje, wilde ik roepen, maar ik weet niet of iedereen zo'n oproep op prijs had gesteld. Dus besloot ik in mijn eentje stiekem te genieten :).
 |
| Kijk en verwonder! |
Geen opmerkingen:
Een reactie posten