 |
| Lindenlaantje Gouwebos (Boskoop) |
De goudgele lindenblaadjes dwarrelden om me heen toen ik op een zonnige middag in de berm van het Lindenlaantje (Gouwebos) naar paddenstoelen speurde. Er waren er -zoals iedere herfst- heel wat, maar daarover meer in een volgende paddenstoelenparade. Ik werd aangesproken door een natuurliefhebber die met zijn camera op pad was. We wisselende wat waarnemingen uit. Teunis vertelde dat op enkele lindenbomen duizenden insecten zaten, ze leken wel wat op kleine vuurwantsen. Vuurwantsen zijn dol op lindes, zoals ik al eens in een eerder blogje schreef. Ik had die vuurwantsen ook op diverse lindes in het laantje gezien, lekker op een kluitje bij elkaar. Deze insecten zijn echte opruimers. Ze voeden zich voornamelijk met afgevallen lindeblaadjes, zaden en soms dode insecten. De lindeboom is dan ook hun favoriete 'snackbar'.
 |
| Vuurwantsen op een lindeboom |
Maar de foto's die Teunis op zijn camera aan me liet zien, waren van een andere orde. Hier krioelden letterlijk duizenden insecten op een boom. Ik ging meteen op zoek naar de bomen waar deze beestjes te vinden waren. Ondanks dat ze met velen zijn, kijk je er makkelijk overheen, want ze zijn per individu niet meer dan 5 mm groot. Het bleken lindenspitskoppen te zijn, een wants die oorspronkelijk uit het Middellandse Zeegebied komt. Door plantentransport en zachtere winters in ons land heeft deze wants zich hier succesvol gevestigd. Bij dat plantentransport kan ik me iets voorstellen in een kwekersdorp als Boskoop. De eerste waarneming van de - tot op heden zeldzame - lindenspitskop was echter in Noord-Brabant, in 2008. Afijn, je bent nu vast benieuwd hoe het beestje eruit ziet:
 |
| Nimfen en imago's van lindenspitskop |
De beestjes met het zilveren achterlijf zijn de volwassen wantsen (imago's). Hun kop en hals zijn zwart. De vleugels zijn gedeeltelijk rood en deels doorzichtig, dat is het zilverige deel dat je ziet. Wantsen komen als kleine wantsjes uit het ei, dat worden nimfen genoemd. Ze vervellen een aantal keren om uiteindelijk het imago te worden. Ze kennen dus geen metamorfose en popstadium zoals de rups die in een vlinder verandert. De nimfen zijn de beestjes met het volledig rode achterlijf. Teunis heeft overigens op zijn website birdgallery.nl mooie macrofoto's geplaatst van de lindenspitskop. Bekijk ze via deze link (en vergeet niet om ook een kijkje te nemen bij zijn andere foto's).
 |
| Lindenspitskop |
De lindenspitskop voedt zich met plantensappen die hij met zijn steeksnuit uit de plant zuigt, de plant heeft daar geen noemenswaardige schade van. Hij leeft uitsluitend op soorten uit de kaasjeskruidfamilie en wordt om die reden ook wel de malvawants genoemd, naar de Latijnse naam van die familie. Behalve verschillende soorten kaasjeskruid behoren ook heemst en de linden tot deze familie.
 |
| Lindenspitskoppen (wie gaat ze tellen?) op een lindeboom |
In de zomer leeft en voedt de wants zich voornamelijk in de boomkronen van de linde. Dan ontsnappen de lindenspitskoppen aan onze aandacht. Maar.... in september/oktober dalen de volwassen wantsen en nimfen uit de boomkronen af naar de stam. Hier vormen ze kolonies tot wel 100.000 wantsen op één enkele boomstam. Ze kiezen daarbij de zuidkant van een zonbeschenen boom. Dat is de reden dat je deze wantsen in het Lindenlaantje vooral vindt in de buurt van het parkeerplaatsje. Hier heeft de winterzon vrij spel, de andere linden staan meer in de schaduw van de bomen aan de andere kant van het pad.
 |
| Vuurwants te midden van lindenspitskoppen |
In tegenstelling tot veel andere insecten kruipen ze niet onder de schors, maar blijven ze in dichte groepen bovenop de bast zitten om te overwinteren. De groep biedt bescherming tegen de kou, maar als de temperatuur zakt tot onder de -10 graden Celsius, dan krijgen ze het moeilijk en sterven veel lindenspitskoppen.
In april/mei valt de winterkolonie weer uiteen. De wantsen zoeken een partner en leggen eitjes in de boombast. De nimfen verhuizen naar de boomkroon en zo is de cirkel rond.
Je hebt dus nog de hele winter om op zoek te gaan naar de lindenspitskop!
