maandag 9 februari 2026

Boomleeuwerik: nog een vogelgeluid dat je in februari kunt horen!

 

Mist in de Amsterdamse Waterleidingduinen

Afgelopen zaterdag was het weer eens tijd om naar de Amsterdamse Waterleidingduinen te gaan. We kozen voor ingang De Zilk deze keer. Omdat mijn man 's middags een sportwedstrijd had, gingen we vroeg op pad. Tijdens de autorit hing de mist in de polder zwaar over de weilanden en ook in de Waterleidingduinen konden we in het begin nauwelijks een hand voor ogen zien. Naarmate de zon hoger klom ging zij de strijd aan met de mist, hetgeen feeërieke beelden opleverde. We zagen ontelbare hertensporen in het zand, sommige duidelijk geplaatst voor het nachtelijke regenbuitje: in die prenten (pootafdrukken) zagen we kleine putjes van de regendruppels. Andere waren heel vers; die pootafdrukken hadden geen regenputjes waardoor we konden concluderen dat de herten hier langsgekomen waren na de regenbui.

Damhertsporen

Ondanks deze - blijkbaar - nachtelijke activiteit van de dieren lieten de damherten zich nergens zien. We zigzagden door het eikenbos om zo veel mogelijk te kunnen genieten van de zonnestralen tussen de stammen in de mist. De camera klikte heel wat keren, maar zonder het gewenste hertensilhouet in mistig tegenlicht :). 

IJle eikenstammen...

....en een eik die de ruimte had om breed uit te groeien

Ook de open vlakte leverde mooie plaatjes op: van dauwdruppels die aan de planten hingen tot een rijk palet aan kleuren van verdroogde hei en (korst)mossen. Het licht van de laagstaande zon gaf een gouden glans aan de begroeiing.

Dauw parelt in het heiige tegenlicht

Prachtige kleuren op de grond

Op een gegeven moment won de zon het van de mist en verdween deze. De vogels werden nu iets actiever: twee koolmezen - duidelijk een paartje - bleven dicht bij elkaar terwijl ze insectjes zochten in een boom. Ze zaten daar op nog geen 3 meter van ons af, maar helaas had ik mijn verrekijker om en de camera met telelens nog in mijn tas. Tijd om die twee om te ruilen, want onze oren werden gestreeld door een geweldig mooi vogelliedje. In het open duin bij het zweefvliegveld zongen boomleeuweriken. Boomleeuweriken staan ​​bekend als een van de weinige vogels die in het donker zingen en zijn vanaf de eerste weken van februari te horen. Zowel het mannetje als het vrouwtje zingen en reageren op boodschappen die ze elkaar doorgeven met behulp van verschillende toonhoogtes en klanken. De mannetjes zingen 's nachts vrij letterlijk de overtrekkende vrouwtjes 'uit de lucht' om hen te verleiden. 

Net als bij de veldleeuwerik heeft het mannetje een vluchtlied. Een duidelijk verschil tussen deze twee soorten is echter dat boomleeuweriken vaak 'spiralen' tijdens de vlucht. Ze blijven ook op een relatief lagere hoogte. Veldleeuweriken gaan tot wel 100 meter omhoog en 'hangen' daar in de lucht om hun jubelende lied ten gehore te brengen. 

Door het vroege schema van deze actieve vogels wordt hun eerste ei vaak al eind maart gelegd. De nestjes worden op de grond gemaakt. Op dat moment vallen de boomleeuweriken stil om te zorgen dat de aandacht van vijanden niet op hun nestplaats wordt gericht. Ik heb geprobeerd het lied van de zingende boomleeuweriken op te nemen in onderstaand filmpje. Helaas zit er ook wat ruis van de provinciale weg doorheen. Aan het eind van het filmpje zie je een foto van de boomleeuwerik. 
Als je in de buurt van duinen of andere zandgrond (Veluwe, Brabant) woont, dan loont het de moeite om eens zelf te gaan luisteren op locatie. Het vrolijkt je dag beslist op! 



Na een korte pauze zetten we onze wandeling voort. Eindelijk kregen we nog wat herten in het vizier. Maar een foto van een door mist omgeven silhouetje zat er niet meer in.....

Damhert

Spitser (jong mannetje)

Geen opmerkingen: